از بلندترین ساختمانهای جهان گرفته تا عمیقترین معادن، آسانسورها به معنای واقعی کلمه همه جا هستند. آنها میتوانند در داخل و یا خارج از ساختمان و حتی در بین صخرهها ساخته شوند. آسانسورها آنقدر مهم هستند که تقریبا ۱۰۰ میلیارد سفر با آن در سال انجام میگردد. آسانسورها نقش مهمی در زندگی مدرن دارند و جابجایی عمودی را در ساختمانهای بلند تسهیل میکنند. هر ساختمان نیازمندیهای ساختاری و عملیاتی منحصربهفرد خود را دارد و انتخاب اشتباه نوع آسانسور میتواند منجر به مجموعهای از مشکلات، از جمله افزایش هزینههای تعمیر و نگهداری تا افزایش مصرف انرژی شود. در نتیجه انتخاب بین سیستمهای کششی و هیدرولیکی میتواند سخت باشد. در این مقاله، مکانیک، انواع و ویژگیهای هر دو سیستم آسانسور را بررسی میکنیم تا یک انتخاب مناسب برای ساختمان خود داشته باشیم.
آسانسور کششی چیست؟
آسانسور کششی، نوعی آسانسور است که از سیمبکسل یا کابل همراه با اتصال مکانیکی با پولی برای حمل و نقل عمودی افراد یا کالاها بین طبقات یک ساختمان استفاده میکند. این نوع آسانسور برای استفاده در انواع ساختمانها مناسب است و به دلیل راندمان، سرعت و تطبیق پذیری آن شناخته شده است.
اصل کار آسانسور کششی
آسانسور کششی از سیمبکسل یا کابلهای در ارتباط با پولی استفاده میکند تا حرکت عمودی کابین آسانسور را تسهیل نماید. سیمبکسل یا کابلها عموما به یک پولی یا فلکه در بالای چاه آسانسور متصل میشوند و سپس به یک ماشین کششی موتوری متصل میشوند که حرکت آسانسور را سبب میگردد. هنگامی که آسانسور به یک طبقه فراخوانی میشود، موتور توسط تابلو فرمان گرفته و سیمبکسل یا کابلها را به حرکت وادار میکند و در نتیجه کابین آسانسور را در جهت مورد نظر منتقل میکند. برای پایین آمدن، موتور در حالت معکوس عمل میکند و کابین آسانسور به سمت پایین حرکت میکند. حرکت سیمبکسل یا کابلها به دقت توسط دستگاه کشش و تابلو فرمان پایش میشود تا از سفر نرم و ایمن بین طبقات اطمینان حاصل شود.
آسانسور هیدرولیک چیست؟
بر خلاف آسانسورهای کششی، آسانسورهای هیدرولیک از تسمه یا سیمبکسل استفاده نمیکنند. در عوض، آنها از یک پمپ برای انتقال نیرو سیال هیدرولیک به داخل سیلندر استفاده میکنند. این نیرو یک پیستون را فشار میدهد و باعث بالا آمدن آسانسور میشود. از لحاظ تاریخی، سیال آسانسور مبتنی بر نفت بوده است، اما پیشرفتهای تکنولوژیکی اجازه میدهد تا از سیال سازگار با محیط زیست، استفاده شود که در واقع میتواند عملکرد آسانسور را بهبود بخشد.
اصل کار
یک آسانسور هیدرولیکی از مکانیزمی استفاده میکند که شامل سیلندرهای پر از سیال و یک پک پمپ و موتور برای حرکت عمودی کابین آسانسور است. کابین آسانسور توسط یک پیستون که متصل به پایین کابین (در نوع جک مستقیم از زیر) است بهره میبرد. که درون یک سیلندر پر از سیال (معمولا روغن) قرار میگیرد. هنگامی که آسانسور به یک طبقه فراخوانی میشود، یک پمپ توسط موتور، سیال را به داخل سیلندر با فشار هدایت مینماید و باعث میشود پیستون به سمت بالا حرکت کند و کابین آسانسور را بلند کند. برای حرکت به سمت پایین، سیال از سیلندر به سمت مخزن تخلیه میشود و به کابین آسانسور اجازه میدهد تا پایین بیاید. جریان سیال توسط شیر کنترلی تنظیم میشود و حرکت نرم و ایمن بین طبقات را تضمین میکند. هنگامی که کابین آسانسور به طبقه مورد نظر رسید، شیر کنترلی بسته میشود و سیستم هیدرولیک کابین آسانسور را تا انتخاب مقصد جدید در موقعیت خود حفظ میکند.
انواع آسانسور کششی
- آسانسور کششی گیربکس دارای موتورخانه: از یک گیربکس و یک الکترو موتور برای هدایت کابین آسانسور بواسطه اصطکاک بین سیمبکسل و پولی استفاده مینماید. معمولا در ساختمانهای متوسط تا بلند مرتبه نصب میشوند. آسانسورهای کششی گیربکسی برای حرکت نرم و بیصدا مورد استفاده قرار میگیرند و اغلب در ساختمانهای اداری، هتلها و ساختمانهای مسکونی اجرا میشوند.
- آسانسور کششی گیرلس دارای موتورخانه: نیاز به گیربکس نبوده و این طراحی سرعت و ظرفیت وزنی بالاتری را در مقایسه با آسانسورهای کششی گیربکس دارا میباشد. آسانسورهای کششی گیرلس معمولا در ساختمانهای بلند مانند آسمان خراشها استفاده میشوند و حرکت نرم و آرامی را ارائه میدهند.
- آسانسور بدون موتورخانه: تجهیزات آسانسور در شافت اصلی نصب میگردد و نیاز به اتاق ماشین جداگانه نیست. این طراحی باعث صرفهجویی در فضا و کاهش هزینههای نصب میشود و آن را به گزینهای محبوب برای ساختمانهای مدرن تبدیل میکند. آسانسورهای کششی MRL در دو نسخه گیرلس و گیربکس موجود هستند.
انواع آسانسور هیدرولیک
- آسانسور هیدرولیک مستقیم از زیر: شباهتهایی با آسانسورهای هیدرولیک معمولی دارد، اما تفاوت آنها در زیر چاه آسانسور است، جک در یک گودال تعیین شده نصب شده است. این روش نصب خاص، آنها را برای ساختمانهای قدیمیتر که فاقد فضای لازم برای ماشینآلات هستند، انتخابی مطلوب میسازد.
- آسانسور هیدرولیک تلسکوپی مستقیم از زیر: از سیستم جک تلسکوپی استفاده میکند که نیاز به گودال اندازه کف تا کف را بینیاز میکند و در نتیجه فضای کارآمدتر ایجاد میکند که نیاز به حفاری کمتری در زیر چاه آسانسور دارد.
- آسانسور هیدرولیک جک بغل غیرمستقیم: سیستمهای هیدرولیک و مکانیکی را برای انتقال عمودی کابین آسانسور ترکیب کنید. که دارای یک سیستم پیستونی و سیلندر، شبیه به آسانسورهای هیدرولیک معمولی هستند، اما همچنین از سیمبکسل بهمراه پولی سرجک استفاده میکنند.
- آسانسور هیدرولیک جک بغل مستقیم: در ازای سیمبکسل مستقیما به کابین متصل هستند.
مزایای آسانسورهای کششی
- سرعت بیشتر و مسافت سفر بیشتر
آسانسورهای کششی میتوانند به سرعتهای سفر بالاتری دست یابند.
آسانسورهای کششی به دلیل عملکرد روان و راحتی بالای سرنشینان در هنگام سفر شهرت دارند.
آسانسورهای کششی مدرن از فناوری فرکانس متغیر ولتاژ متغیر (VVVF) استفاده میکنند که به کاهش مصرف انرژی و دستیابی به مزایای صرفه جویی در انرژی کمک میکند. در ازای آن معمولا آسانسورهای هیدرولیک در حرکت به سمت پایین بصورت موتور خاموش به مسیر خود ادامه میدهد.
آسانسورهای کششی عموما بی صداتر از آسانسورهای هیدرولیک هستند، زیرا به جای پک هیدرولیکی از سیستم پولی استفاده میکنند و در نتیجه باعث کاهش صدا در حین کار میشود.
- مناسب برای ساختمانهای با تمام ارتفاعات
آسانسورهای کششی میتوانند در انواع مختلف ساختمانها از جمله ساختمانهای مسکونی، تجاری و بلندمرتبه نصب شوند و میتوان آنها را برای برآوردن نیازهای خاص ساختمان سفارشی کرد.
معایب آسانسورهای کششی
نصب آسانسورهای کششی در حالتهای خاص میتواند در مقایسه با آسانسورهای هیدرولیک پیچیدهتر باشد، زیرا سیستم تعلیق خاص دارای دشواریهای خاص خود میباشد.
آسانسورهای کششی الزامات خاصی برای ابعاد بالاسری و چاهک دارند که باید در هنگام نصب در نظر گرفته شوند.
مزایای آسانسورهای هیدرولیک
آسانسورهای هیدرولیک به دلیل قابلیت قدرت بیشتر بالابری قادر به حمل بارهای سنگینتری نسبت به آسانسورهای کششی هستند.
آسانسورهای هیدرولیک ساختار سادهتری نسبت به انواع دیگر آسانسورها دارند که نصب و نگهداری را سریعتر و آسانتر میکند.
اجزای مکانیکی سادهتر آسانسورهای هیدرولیک منجر به هزینههای نصب و نگهداری کمتر میشود و آنها را به انتخابی مقرون به صرفهتر برای انواع ساختمانها و بودجههای خاص تبدیل میکند.
- نیاز به فضای کمتر موتورخانه
آسانسورهای هیدرولیک را میتوان به عنوان آسانسور بدون اتاق ماشین (MRL) تقسیمبندی کرد، جایی که پاوریونیت هیدرولیک و سایر اجزای آن در چاه آسانسور یا در یک کابینت مجاور قرار میگیرند. این امر نیاز به اتاق ماشین جداگانه را از بین میبرد و مزایای اضافی صرفه جویی در فضا را فراهم میکند.
معایب آسانسورهای هیدرولیک
- نامناسب برای ساختمانهای مرتفع
آسانسورهای هیدرولیک در ارتفاعات بیشتر کارایی کمتری دارند و به همین دلیل برای ساختمانهای بلند که معمولا به ساختمانهایی تا ۶ طبقه محدود میشوند، مناسب نیستند.
آسانسورهای هیدرولیک محدودیت سرعت دارند.
آسانسورهای هیدرولیک به دلیل نیاز به ایجاد فشار کافی با پمپ هیدرولیک در مقایسه با آسانسورهای کششی به قدرت بیشتری برای کار نیاز دارند. این امر میتواند منجر به مصرف انرژی و هزینههای بالاتر در طول زمان شود.
آسانسورهای هیدرولیک ممکن است در حین کار در مقایسه با آسانسورهای کششی صدای بیشتری تولید کنند، زیرا پمپ هیدرولیک و موتور میتوانند مقداری صدا تولید کنند.
نتیجهگیری
با پیشرفت فناوری، آسانسورهای هیدرولیک و کششی هر دو از پیشرفتهای تکنولوژی استقبال کردهاند تا آنها را کارآمدتر، کاربر پسندتر و سازگارتر نماید. برای آسانسورهای هیدرولیک، پیشرفتها در سیستمهای هیدرولیک و کنترلها منجر به بهبود بهرهوری انرژی و عملکرد روانتر شده است. آسانسورهای هیدرولیک مدرن اکنون از درایوهای فرکانس متغیر (VFD) استفاده میکنند که امکان کنترل دقیقتر سرعت و موقعیت آسانسور را فراهم میکند. این نه تنها کیفیت سفر را افزایش میدهد بلکه مصرف انرژی را نیز کاهش میدهد. آسانسورهای کششی نیز شاهد ارتقا فناوری قابل توجهی بودهاند. ادغام درایوهای احیاکننده به آسانسورها اجازه می دهند در حین کار برق تولید کنند که میتواند به شبکه برق ساختمان بازگردانده شود. این فناوری نه تنها مصرف انرژی کلی ساختمان را کاهش میدهد، بلکه با اهداف پایداری همخوانی دارد.
در هر دو نوع، ادغام فناوری هوشمند آسانسورها را کارآمدتر و نگهداری را آسانتر میکند. سیستمهای نظارت از راه دور میتوانند نیازهای تعمیر و نگهداری را پیشبینی کنند و مسائل را قبل از تبدیل شدن به مشکلات بزرگ شناسایی کنند. که منجر به حداقل رساندن زمان خرابی و طول عمر طولانی است.
در خاتمه، آسانسورهای هیدرولیک از نظر ایمنی و ظرفیت بار دارای مزایایی هستند، اما از نظر سرعت و حفاظت از محیط زیست دارای کاستیهایی هستند. آسانسورهای کششی از نظر سرعت و نرمی کارکرد دارای مزایایی هستند، اما از نظر هزینه نصب، هزینه نگهداری و ظرفیت بار دارای کاستیهایی هستند.
هنگام تصمیم گیری بین آسانسور کششی و هیدرولیک، مهم است که به دقت نیازهای خاص ساختمان خود را در نظر بگیرید. مشاوره با یک متخصص آسانسور واجد شرایط می تواند به شما کمک کند که بهترین تصمیم را برای ساختمان خود بگیرید. تا با در نظر گرفتن عواملی مانند ارتفاع ساختمان، حجم مسافر، فضای موجود و بودجه، برای تعیین بهترین نوع آسانسور برای ساختمان شما انتخاب شود.
